Genen van invloed op tijdsbesteding

Onderzoekers hebben ontdekt dat genen invloed hebben op de tijd die jongeren doorbrengen met zittende activiteiten zoals tv-kijken en surfen op internet. Volgens een nieuw onderzoek in Nederland, gefinancierd door het Wereld Kanker Onderzoek Fonds, blijkt verder dat deze invloed van genen sterker is bij jongens dan bij meisjes. Nog belangrijker is de bevinding dat de omgeving thuis, met name bij jonge tieners, bepalend is voor het beperken van zittende activiteiten.



Onderzoekers aan het VU Medisch Centrum hebben onderzoek gedaan naar factoren die verschillen tussen jongeren in de tijd die ze besteden aan zittende activiteiten kunnen verklaren. Nederlandse tweelingen tussen 13 en 19 jaar en hun broers en zussen hebben meegedaan aan dit onderzoek. Dit maakte het mogelijk om voor het eerst de invloed van genen ten opzichte van omgevingsfactoren op de mate van zittende activiteiten in kaart te brengen.

De ontdekking dat jongeren een genetische aanleg kunnen hebben voor zittende activiteiten is belangrijk voor het ontwikkelen van effectieve maatregelen om dit soort gedrag te beperken. Zittende activiteiten vergroten namelijk de kans op overgewicht, een risicofactor voor kanker en veel andere ziektes.

Ongeacht de invloed van genen heeft de omgeving thuis, zoals een tijdslimiet voor het kijken naar tv en voor surfen op internet, bij zowel jongens als meisjes een sterke invloed. Juist als er bij bepaalde groepen jongeren sprake is van een genetische aanleg voor het besteden van veel tijd aan zittende activiteiten, is de rol van de omgeving in het helpen beperken van dit gedrag belangrijk.

Dr. Saskia te Velde, onderzoeker aan het VU Medisch Centrum: "Het is zorgwekkend dat jongeren een groot deel van hun vrije tijd zich bezig houden met televisie kijken en computerspelletjes. Teveel tijd besteden aan zittende activiteiten, onafhankelijk van fysieke activiteit, kan leiden tot veranderingen in de stofwisseling en overgewicht. Kennis over de oorzaken van dit soort gedrag is essentieel voor preventie- en interventiemaatregelen. De resultaten van dit onderzoek benadrukken dat de omgeving thuis van groot belang is voor het ontmoedigen van overmatige tijdsbesteding aan zittende activiteiten bij jongeren, vooral als ze een genetische aanleg hiervoor hebben. De invloed van de omgeving thuis wordt minder bij het opgroeien, dus hoe eerder ouders hun kinderen aanmoedigen om in beweging te komen hoe beter."